نوع مقاله : علمی ترویجی

نویسندگان

علوم اجتماعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

چکیده

در این مطالعه با توجه به اهمیت حوزه‌ی بدن و برجسته‌سازی مفهوم بدن (اجتماعی) در حیات اجتماعی و مطالعات علوم اجتماعی تلاش شده است تا با روشی توصیفی تحلیلی و گردآوری اطلاعات به‌صورت اسنادی و کتابخانه‌ای و استفاده از رویکرد یاگر در مبحث تحلیل گفتمان انتقادی، فهمی جامع از مقوله‌ی بدن و گفتمان‌های دخیل صورت گرفته و درنهایت «سامانه‌ی بدن» به لحاظ معرفتی و گفتمانی ارائه گردد. نتایج این مطالعه بر همین اساس نشان داد در حوزه‌ی بدن چه در سطح داخلی و چه در عرصه‌ی بین‌المللی گفتمان‌هایی نظیر مدرنیته، پزشکی، رسانه‌ و مطبوعات، حقوق، ریسک و سلامت‌‎محوری، سنت، دین، طبیعت‌گرایی، ادبیات، پساساختارگرایی، فمینیسم، روان‌شناسی، مقاومت و عاملیت عرصه‌ی سخنگویی یافته و برای هژمونیک شدن پیوسته در کشمکش‌اند و بعد گفتمانی سامانه‌ی بدن را تشکّل می‌بخشند. همچنین ابژه‌هایی نظیر پروتزها، مکمل‌های غذایی، وسایل آرایشی بهداشتی، داروها، محصولات بادی‌شاپ‌ها و دستورالعمل‌ها، تجلیات مادی این سامانه محسوب می‌شوند. بر اساس نظریه‌ی یاگر سامانه‌ی بدن مشتمل بر توده‌ی گفتمانی درهم‌جوشی است که نتیجه آن رشد بی حد و حصر و مداوم گفتمانه‌ای بدن است.

کلیدواژه‌ها